Deze actie gaat over de lessen en lesmaterialen rond Paarse Vrijdag, gender en seksuele diversiteit op de basisschool. Daarbij kijken we in het bijzonder naar materiaal dat door COC Nederland wordt ontwikkeld of aangeboden.

Dat loopt uiteen van de officiële Paarse Vrijdag-handleiding tot aanvullend materiaal zoals Astra op ontdekking, dat niet openbaar wordt gepubliceerd maar door scholen en leerkrachten kan worden opgevraagd.

Wij vinden dat ouders moeten kunnen zien wat hun kinderen leren en dat scholen het gebruikte materiaal zorgvuldig moeten controleren op inhoud, onderbouwing en geschiktheid voor de leeftijd.

Nee. Astra op ontdekking was voor ons een belangrijke aanleiding, omdat een inhoudelijke controle verschillende onjuiste, misleidende en onvoldoende onderbouwde beweringen aan het licht bracht.

Onze aandacht is breder. We kijken ook naar de officiële Paarse Vrijdag-handleiding en naar andere lessen over gender en seksuele diversiteit die op basisscholen worden aangeboden. Daarbij beoordelen we ieder materiaal afzonderlijk. Problemen in één handleiding betekenen niet automatisch dat alles onjuist is.

Ieder kind moet veilig naar school kunnen en met respect worden behandeld. Kinderen mogen niet worden gepest, buitengesloten of gediscrimineerd vanwege hun gezin, achtergrond, geloof, seksuele oriëntatie of persoonlijke ontwikkeling.

Tegelijk moet onderwijs feitelijk juist, controleerbaar, leeftijdspassend en transparant zijn. Respectvol omgaan met mensen betekent niet dat iedere wetenschappelijke, maatschappelijke of levensbeschouwelijke opvatting als vaststaand feit moet worden onderwezen.

Omdat COC Nederland een belangrijke aanbieder is van materiaal rond Paarse Vrijdag en seksuele en genderdiversiteit. Dit materiaal kan invloed hebben op wat kinderen in de klas te horen krijgen.

Een maatschappelijke organisatie mag vanuit haar eigen visie lesmateriaal ontwikkelen. Scholen houden echter zelf de verantwoordelijkheid om te beoordelen of dat materiaal inhoudelijk betrouwbaar, evenwichtig en geschikt voor hun leerlingen is. De bekendheid of goede bedoeling van een organisatie mag die kritische beoordeling niet vervangen.

Nee. Het gaat ons niet om de organisatie als zodanig, maar om de inhoud van het aangeboden lesmateriaal.

Waar informatie klopt en zorgvuldig wordt gepresenteerd, zeggen we dat ook. Waar bronnen niet aansluiten, cijfers verkeerd worden weergegeven of omstreden opvattingen als wetenschappelijke zekerheid worden gebracht, benoemen we dat concreet.

Rond Paarse Vrijdag besteden veel scholen extra aandacht aan seksuele en genderdiversiteit. Juist dan is het relevant om te vragen welke lessen worden gegeven, welke materialen worden gebruikt en hoe ouders daarover worden geïnformeerd.

De timing is daarom inhoudelijk: Paarse Vrijdag is het moment waarop dit materiaal op veel scholen zichtbaar wordt ingezet. Wij willen het gesprek voeren vóórdat lesmateriaal zonder voldoende controle in de klas wordt gebruikt.

Wij zijn niet tegen aandacht voor veiligheid, respect of het tegengaan van pesten. Onze vragen gaan over de manier waarop Paarse Vrijdag op basisscholen wordt ingevuld.

Een school kan aandacht besteden aan respect en sociale veiligheid zonder kinderen onbewezen claims, eenzijdige definities of onvoldoende onderbouwde theorieën als feiten voor te leggen. Wij vragen scholen daarom kritisch te kijken naar zowel de inhoud als de werkvormen.

Basisscholen moeten aandacht besteden aan relationele en seksuele vorming en aan het respectvol omgaan met seksualiteit en diversiteit. Dat volgt uit de landelijke kerndoelen.

De wet schrijft echter niet voor dat een school Paarse Vrijdag moet organiseren of materiaal van het COC moet gebruiken. Scholen bepalen zelf wanneer en hoe zij aan de kerndoelen werken en welk lesmateriaal daarbij past. Rijksoverheid en SLO geven hierover meer uitleg.

Als een les of activiteit onderdeel is van het onderwijsprogramma, moeten leerlingen daar in beginsel aan deelnemen. De school heeft daarbij ruimte om het onderwijs zelf vorm te geven.

Ouders mogen wel vragen stellen over het doel, de inhoud, de gebruikte bronnen, de werkvormen en de geschiktheid voor de leeftijd. Zij kunnen hun zorgen bespreken met de leerkracht, schoolleiding, het schoolbestuur of de oudergeleding van de medezeggenschapsraad.

Vrijstelling is niet het eerste doel van deze actie. Wij willen in de eerste plaats dat scholen ouders vooraf informeren, het materiaal kritisch controleren en problematische onderdelen aanpassen of niet gebruiken.

Ouders kunnen het schoolbestuur om vrijstelling van een bepaalde onderwijsactiviteit vragen. De school hoeft die niet automatisch te verlenen. Het bestuur bepaalt op welke gronden vrijstelling mogelijk is en welke vervangende onderwijsactiviteit het kind dan volgt. Dat staat in artikel 41 van de Wet op het primair onderwijs.

Wij vragen scholen om:

Onze grens ligt bij onderwijs waarin:

Het bespreken van verschillen is niet het probleem. Het probleem ontstaat wanneer respect wordt gekoppeld aan het verplicht overnemen van betwiste denkbeelden.

Nee. Wij vragen niet om een algemeen verbod. Onderwerpen als lichamelijke ontwikkeling, grenzen, relaties, voortplanting, pesten en verschillen tussen mensen horen op een passende manier in het onderwijs thuis.

Wel vinden we dat scholen steeds moeten kunnen uitleggen wat het leerdoel is, waarom een onderwerp op die leeftijd wordt behandeld en waarop de aangeboden informatie is gebaseerd. Niet ieder materiaal is automatisch geschikt omdat het onder de noemer diversiteit, inclusie of sociale veiligheid wordt aangeboden.

Ja. We beoordelen concrete passages uit de gebruikte handleidingen en vermelden waar mogelijk het document, de pagina, het citaat en de opgegeven bron. Vervolgens vergelijken we de bewering met de oorspronkelijke publicatie en met gezaghebbende wetenschappelijke of officiële bronnen.

We maken daarbij onderscheid tussen:

Wie een fout in onze analyse ontdekt, kan die met een controleerbare bron aan ons doorgeven. Aantoonbare fouten corrigeren we openlijk.

Ouders dragen de eerste verantwoordelijkheid voor de opvoeding van hun kinderen. Zij moeten daarom kunnen weten welke onderwerpen, definities en werkvormen op school worden gebruikt.

Wanneer lesmateriaal alleen op aanvraag beschikbaar is of niet openbaar mag worden gedeeld, wordt onafhankelijke controle moeilijker. Materiaal dat in een klas wordt gebruikt, moet wat ons betreft voor de betrokken ouders volledig en tijdig inzichtelijk zijn.

Dit initiatief is niet opgezet namens een politieke partij of bestaande belangenorganisatie. We beoordelen lesmateriaal op de inhoud, de gebruikte bronnen en de manier waarop feiten en opvattingen worden gepresenteerd.

Onze uitgangspunten zijn duidelijk: veiligheid voor ieder kind, betrouwbare informatie, leeftijdspassend onderwijs, openheid naar ouders en ruimte voor verschillende overtuigingen.

Vraag de school welke lessen en activiteiten rond Paarse Vrijdag worden gegeven en welk materiaal daarbij wordt gebruikt. Vraag ook of externe organisaties of gastdocenten betrokken zijn.

Lees het materiaal eerst zelf en stel vervolgens concrete vragen, bijvoorbeeld:

Komt u er met de leerkracht niet uit, bespreek de kwestie dan met de schoolleiding, het bestuur of de oudergeleding van de medezeggenschapsraad.

Wij willen transparanter en betrouwbaarder onderwijs. Scholen moeten weten wat zij gebruiken, ouders moeten kunnen zien wat hun kinderen leren en makers moeten fouten herstellen wanneer die worden aangetoond.

Aandacht voor respect en veiligheid mag nooit een reden zijn om minder zorgvuldig met feiten, bronnen en de ontwikkeling van kinderen om te gaan.